Geopolitical Research Institute(GRI)/Εταιρεία Γεωπολιτικών Ερευνών(ΕΓΕ)

Πέμπτη 7 Ιουλίου 2011

Arbitrage : Η στρατηγική αυτών που κερδίζουν από την ελληνική κρίση

Κατ' αρχάς να δώσουμε τον ορισμό της λέξης και ένα επίκαιρο παράδειγμα λειτουργίας της.  Το arbitrage είναι μια χρηματοοικονομική ορολογία που έχει εφαρμογή και στο στοίχημα. Arbitrage σημαίνει σίγουρος κέρδος χωρίς κανένα απολύτως ρίσκο, σε αντίθεση με το trading όπου ρισκάρει κανείς στο ποια θα είναι η τάση της αγοράς. Πως προκύπτει αυτό το κέρδος χωρίς ρίσκο; Μα από τις διαφορές στις αποδόσεις ανάμεσα σε δύο ή παραπάνω εταιρίες; Αν π.χ. παίζει Ολυμπιακός - Εφές Πίλσεν και μία εταιρία δίνει το παιχνίδι 1.70 - 2.05 ενώ μία άλλη 2.10 - 1.65, τότε όπως γίνεται αντιληπτό με το 2.05 της πρώτης και το 2.10 της δεύτερης έχουμε σίγουρο κέρδος. Φυσικά για να βγάλει κανείς καλά χρήματα με τη μέθοδο του arbitrage, θα πρέπει να είναι γρήγορος και να τα προλαβαίνει πριν διορθωθεί η αγορά, να επενδύει αρκετά χρήματα (αφού π.χ. ένα σίγουρο 3% θεωρείται πολύ καλό σαν arbitrage, οπότε πρέπει να ποντάρει κανείς 10.000 ευρώ για να βγάλει 300 ή έστω 1.000 για να βγάλει 30 ευρώ). Το τελευταίο γεγονός έχει και άλλη μία παράμετρο. Πρέπει ο παίκτης να μπορεί να ποντάρει τα ανάλογα ποσά και στα δύο σημεία και φυσικά πρέπει να υπολογίσει και τα έξοδα που προκύπτουν από το στοίχημα (π.χ. προμήθειες, έξοδα κατάθεσης ή ανάληψης κλπ).
Η ανάλυση που ακολουθεί είναι στα αγγλικά από καθηγητή του Harvard School of Economics. Η επιτυχία της στρατηγικής του arbitrage, όσον αφορά την ελληνική κρίση, οφείλεται στην δομή της ελληνικής οικονομίας όπως διαμορφώθηκε από την δεκαετία του '70.
What made both the Greek fiscal crisis  possible? Not overconfident or overleveraged financial institutions, not underregulated or underpriced risk, not irrational or irresponsible investors. The problem was the limits of arbitrage. Until we understand that, we won't prevent the next crisis.
Arbitrage is the lynchpin of the self-regulating market. When an asset's price moves away from what it should be, arbitrageurs make money betting that the gap will close. George Soros's bet against the British pound in 1992, when he made a billion dollars in one day by shorting the currency, was the most famous example of this until John Paulson's megabets on credit default swaps in 2007-08 netted him three times as much.
We shouldn't be talking about Paulson's bet in 2007 against the U.S. economy; we should be talking about someone who made a hundred million dollars in 2004 by seeing the problems in subprime mortgages. We shouldn't be talking about riots in Athens in 2010; we should be talking about rates on Greece's debt spiking in the early 2000s when its fiscal situation began deteriorating.
But arbitrage cannot always do its job. It's hard to bet against a mispricing for a long time or at a large scale, because arbitrageurs are individuals investing other people's money. A strategy that ends up paying huge returns can be a failure for years before that, so its investors retrench. Even if a few intrepid souls are willing to take the risk, their investment will usually be too small to affect prices. It took many years for the US housing bubble to pop, and along the way many arbitrageurs lost their shirts by being too smart. They saw the bubble too early and were unable to hang on for the full ride. That is a particular danger when the possibility of public bailouts prolongs the mispricing, as in both the US financial crisis and Greece's debt crisis. Finally, arbitrage is powerless against falsified data. When Greece reported lower deficits than it incurred, arbitrageurs didn't even know they should be betting against Greek debt.
We knew about the limits of arbitrage long before either of these crises. In 1997, economists Andrei Shleifer and Robert W. Vishny laid it all out in the Journal of Finance. We could (and should) have known that betting against the US housing market would be a difficult arbitrage, and that we'd see little betting against a country falsifying its data to meet the fiscal and monetary "convergence criteria" required for adoption of the euro.
I see three key lessons from the recent crises:
1. The limits of arbitrage handicap the entire apparatus of self-correcting markets. Our faith in the market is not misplaced — arbitrage eventually did correct both mispricings. But it took a long time, and the damage was greater because of the delay.
2. Governments ought to be wary of going too far when limiting the reach of arbitrage. Explicit limits on short-selling, bailouts that prop up asset prices, and restrictions on derivative instruments that target a particular investment all have this effect. Instead, a top priority must be transparency. In the case of Greece, this would mean increased oversight and public analysis of EU members' fiscal balances.
3. Some limits to arbitrage are unavoidable, so the best policymakers can do is reduce the economy's vulnerability to those limits. That fact gives some justification to restricting the size of systemically important financial institutions. It also helps explain why the EU is tightening its fiscal convergence criteria following the crisis in Greece, hoping that a more closely watched and strictly limited Greek public sector will pose less risk to the rest of Europe. In both cases, regulators would be capping the size of the damage that can result from persistent mispricing. For the sake of the EU and the world economy, it's important that this chapter in Greek — and perhaps, world — history be one of a kind.
HBS assistant professor Matthew Weinzierl is an economist who teaches the course Business, Government and the International Economy in Harvard Business School's required first-year MBA curriculum.

Τετάρτη 6 Ιουλίου 2011

Είναι σε θέση η Τουρκία να αναλάβει με ασφάλεια το έργο του «διαμετακομιστή ενέργειας»;

Η Ευρώπη κινδυνεύει ανά πάσα στιγμή να μείνει χωρίς ενέργεια εμπιστευόμενη την "Λύση Τουρκία".
Και όχι μόνον όταν ξεσπάσει ο (όποιος) πόλεμος του όποιου αντίπαλου με την Τουρκία.
Αυτή επιπροσθέτως είναι μια "κόκκινη γραμμή" που επ' ουδενί δεν πρέπει να περάσει η Ελληνική ενεργειακή πολιτική.
Όσες «πιέσεις» και αν δεχτεί από ΗΠΑ και ΕΕ, είναι εγκληματικό για το μέλλον των παιδιών της Ελλάδας να στηριχτεί σε ένα Τουρκικό ενεργειακό δίκτυο που (εκτός του ότι θα «ανοίγει» και θα «κλείνει» κατά τις εκάστοτε γνωστές «εκβιαστικές βουλές» Αγγλοαμερικάνων και Τούρκων), επιπροσθέτως είναι ολοφάνερα υποψήφιο για ολοκληρωτική καταστροφή ως υπ' αριθμ. 1 πολεμικός στόχος στο μέλλον.
Παρέχει τάχα τα διεθνή γεωπολιτικά εχέγγυα που θα προσφέρουν την «απόλυτη ασφάλεια» στο Τουρκικό Δίκτυο Αγωγών;
Είναι σε θέση η Τουρκία να αναλάβει με ασφάλεια το έργο του «διαμετακομιστή ενέργειας»;

Εδώ οι Νιγηριανοί αντάρτες, ναι, αυτοί οι «άγριοι», οι πάμφτωχοι, οι «μη σύγχρονα εξοπλισμένοι», ουσιαστικά «μόνοι τους», κατορθώνουν κάθε τρεις και λίγο να χτυπούν καίρια τις πετρελαϊκές εγκαταστάσεις των ξένων εταιρειών μαζί και το δίκτυο αγωγών μεταφοράς πετρελαίου και αερίου. Αυτό αποτελεί την κυριότερη τακτική ανταρτοπολέμου που χρησιμοποιούν.
Γιατί άραγε;
Διότι πολύ απλά αυτή είναι η πιο πρόσφορη Τακτική.
Πόσες χώρες στον κόσμο έχουν τάχα τη δυνατότητα να φυλάξουν αποτελεσματικά χιλιάδες χιλιόμετρα αγωγών;
Ούτε καν η φήμη των Δυτικών πετρελαϊκών εταιρειών κατόρθωσε κάτι τέτοιο. Αυτό τουλάχιστον αποδεικνύει χρόνια τώρα στην πράξη το Δέλτα του Νίγηρα.
Η «Περίπτωση Νιγηρία» αποτελεί την «ιδανική γεωστρατηγική προσομοίωση» του τι μπορεί να  συμβεί στο μέλλον στην Τουρκία.
Το «παράδοξο» είναι που δεν το βλέπουν οι Ευρωατλαντικοί πάτρωνές της.
Η Τουρκία με τον ιστορικά αιμοσταγή επεκτατισμό και επιθετικότητά της κατόρθωσε να έχει πολεμικές σχέσεις μίσους όχι μόνον με τους γείτονές της (κοντινούς και μακρινούς) αλλά και με τις μειονότητές της.
Παρ’ όλα αυτά διεκδικεί τη μερίδα του λέοντος στην μεταφορά της ενέργειας από τον Καύκασο στη Δύση.
Και μάλιστα με την «ενισχυτική προώθηση» των ευρωατλαντικών της προστατών. Κυρίως δε, των Αγγλοαμερικάνων.
Και καλά για την Τουρκία. Είναι εξαιρετικά σημαντικό για την «Ασφάλειά» της να επιτύχει κάτι τέτοιο, γιατί κατόπιν οι Δυτικοί θα αναγκαστούν να προστατεύουν ακόμη πιο πολύ την Τουρκία εφόσον έτσι θα προστατεύουν τους «ενεργειακούς αγωγούς», δηλαδή, τα «συμφέροντά» τους.
Για την Τουρκία είναι κάτι σαν έξτρα «ασφαλιστήριο συμβόλαιο» ζωής. Εκτός όλα τα άλλα «πολύτιμα» που θα της προσφέρει ως «ποικίλους πόρους και κεφάλαιο».
Οι Δυτικοί όμως, πχ αυτή η περιβόητη πολύπειρη Αγγλική Εξωτερική Πολιτική, αλλά και η οψίμως ικανότατη Αμερικανική, δεν βλέπουν πως υποθηκεύουν ξεκάθαρα το ενεργειακό μέλλον της Ευρώπης με αυτό τον τρόπο;
Κι έστω, οι ΗΠΑ το βλέπουν αλλά επιθυμούν μονίμως να έχει η Ευρώπη  προβλήματα «Ασφάλειας» για να έχει την «ανάγκη» τους.
Η Ευρώπη όμως, η οποία είναι αυτή που θα υποστεί τα ενεργειακά πάνδεινα στο μέλλον εάν τώρα κάνει λάθος στρατηγικές επιλογές, δεν βλέπει «τι πρόκειται να γίνει»;
Τόσο τυφλωμένη είναι εντέλει από το μικρόπνοο όνειρο της  δήθεν μεγάλης Τουρκικής αγοράς των 100 εκ. καταναλωτών, που είναι πρόθυμη να πληρώσει με μια εκτεταμένη πανευρωπαϊκή καταστροφή την απληστία λίγων χιλιάδων ευρωπαίων επιχειρηματιών;
Μιλώντας ωμά, η Τουρκία έχει τόσους εχθρούς που το «Δίκτυο Αγωγών» της αντικειμενικά να θεωρείται ο υπ’ αριθμόν ένα στρατηγικός στόχος και δη στο άμεσο μέλλον.
Και μπορεί οι Κούρδοι να έχουν ως πρώτιστη ανάγκη την «αμέριστη υποστήριξη» των ΗΠΑ και της Δύσης προκειμένου να εδραιωθεί η νεοσύστατη κρατική οντότητά τους – γι’ αυτό και δε χτυπούν τους Τουρκικούς αγωγούς – αλλά με την διαρκώς αυξανόμενη Τουρκική επιθετικότητα και επεκτατικότητα, είναι θέμα χρόνου να σχηματισθεί μια «Αντιτουρκική Διεθνής».
Source : aegeanhawk.blogspot

Ερευνα και καινοτομία : Ως πότε η Ελλάδα θα " τρώει" τα παιδιά της και το μέλλον της ;

Κάτω από τον ευρωπαικό μέσο όρο η Ελλάδα στην έρευνα και καινοτομία Χαμηλότεροι από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο είναι οι δείκτες της Ελλάδας στην έρευνα και την καινοτομία, με τη χώρα μας να σημειώνει μέτριες επιδόσεις στους τομείς αυτούς, σύμφωνα με την Έκθεση «για την ανταγωνιστικότητα στην...


Ένωση της Καινοτομίας» του 2011, που δημοσίευσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Στην Ελλάδα, οι δράσεις για την ανάπτυξη βασίζονται στη χρηματοδότηση από τα Διαρθρωτικά Ταμεία, τα ευρωπαϊκά προγράμματα και την εισαγωγή τεχνολογίας και τεχνογνωσίας από το εξωτερικό.

Παρόλα αυτά, οι Έλληνες ερευνητές ξεχωρίζουν σε επιστημονικές δημοσιεύσεις και η χώρα καταλαμβάνει την 9η θέση στην Ευρώπη σε αριθμό συμμετεχόντων και σε χρηματοδότηση από το 7ο Πρόγραμμα Πλαίσιο για την Έρευνα της Ε.Ε.

Ιδιαίτερα στην τρέχουσα περίοδο της οικονομικής κρίσης, που οι επενδύσεις στην έρευνα και στην καινοτομία είναι εξαιρετικής σημασίας καθώς προσφέρουν καλύτερες προοπτικές εξόδου από την κρίση, η Ελλάδα υστερεί σημαντικά στον τομέα των επενδύσεων κάτι που διευρύνει το χάσμα της με τα υπόλοιπα κράτη-μέλη.

Το 7ο Πρόγραμμα Πλαίσιο για την Ε.Ε. παίζει πολύ σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη της καινοτομίας. Οι φορείς με τη μεγαλύτερη χρηματοδότηση από έργα του Προγράμματος, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία έως το Μάρτιο του 2011, είναι: το Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας, το Εθνικό Κέντρο Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης, το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, το ΕΚΕΦΕ Δημόκριτος και το Ερευνητικό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο Συστημάτων Επικοινωνιών και Υπολογιστών.

Όσον αφορά τη συμμετοχή των ΜΜΕ, 3.373 επιχειρήσεις υπέβαλαν προτάσεις διεκδικώντας 840,81 εκατ. ευρώ. 434 χρηματοδοτήθηκαν με 94,85 εκατ. ευρώ.

Ως προς το ανθρώπινο δυναμικό, η Ελλάδα διαθέτει 4,2 ερευνητές ανά 100 εργαζομένους, με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο να κυμαίνεται στο 6,3.

Τέλος, ως προς το ποσοστό επιτυχίας της Ελλάδας κυμαίνεται στο 16,2% (ΕΕ-27: 21,6%). 1.371 προτάσεις προτάθηκαν για χρηματοδότηση, με 1.976 συμμετέχοντες οργανισμούς και 495,31 εκατ. ευρώ η αιτούμενη κοινοτική χρηματοδότηση
Source : bloglines.gr

Ευκαιρία εθνικής ανάκαμψης σε καιρούς μνημονίου

Μερικούς μήνες πριν στην ελληνική Βουλή όλα τα κόμματα της αντιπολίτευσης ζήτησαν από την κυβέρνηση να ανακηρύξει την ελληνική ΑΟΖ. Όπως είναι γνωστό η έννοια της ΑΟΖ θεσπίστηκε στην σύμβαση του ΟΗΕ για το δίκαιο της θάλασσας, η οποία υπεγράφη το 1982 και τέθηκε σε ισχύ το 1994, ενώ έχει επικυρωθεί από περίπου 140 χώρες μεταξύ των οποίων και οι ΗΠΑ. Η ΑΟΖ – την οποία σημειωτέων δικαιούνται και τα νησιά – είναι μια περιοχή πλάτους έως 200 ν.μ., εντός της οποίας το παράκτιο κράτος ασκεί κυριαρχικά δικαιώματα, σχετικά με την εξερεύνηση και εκμετάλλευση φυσικών πηγών, ζώντων ή μη, του βυθού και υπεδάφους της θάλασσας, ακόμα και των ρευμάτων των υπερκείμενων της θαλάσσης ανέμων. Το καθεστώς της ΑΟΖ καλύπτει δηλαδή όλους τους φυσικούς πόρους, ζωντανούς και μη, ενώ η «γνωστή» μας υφαλοκρηπίδα μόνο τους μη ζωντανούς πόρους. Εάν δε, υπάρχει σε κοντινότερη απόσταση ακτή άλλου κράτους, τότε χρησιμοποιείται η μέθοδος «μέσης χάραξης» για τον προσδιορισμό της ΑΟΖ, με κάποιες ιδιαιτερότητες.

Η σύμβαση του 1982 ουσιαστικά «καταργεί» την γεωλογική έννοια της υφαλοκρηπίδας και ακυρώνει την επιχειρηματολογία της Τουρκίας ότι δήθεν τα ελληνικά νησιά (και ειδικότερα το Καστελόριζο – Μεγίστη) «κάθονται» στην υφαλοκρηπίδα της Ανατολίας μιας και καθορίζει την ΑΟΖ των νησιών όπως ακριβώς καθορίζεται και για τις ηπειρωτικές περιοχές. Κάθε παράκτιο κράτος για να έχει ΑΟΖ, πρέπει να ενεργοποιήσει αυτό το δικαίωμα του. Στη συνέχεια συνάπτει συμφωνίες οριοθέτησης με τα γειτονικά κράτη και όπου αυτό δεν είναι δυνατόν, οι διαφορές λύνονται στο διεθνές δικαστήριο.

Τι όμως έχει συμβεί ως τώρα στη περιοχή μας; Η Κύπρος με πρόεδρο τον αείμνηστο Τάσο Παπαδόπουλο ανακήρυξε ΑΟΖ το 2004 και έχει συνάψει συμφωνία οριοθέτησης με το Ισραήλ, την Αίγυπτο και τον Λίβανο. Αν η Ελλάδα ανακηρύξει ΑΟΖ τότε η ελληνική συνορεύει με την κυπριακή και τίθεται έτσι υπό Ελληνοκυπριακή εκμετάλλευση, μια τεράστια θαλάσσια περιοχή εντός της οποίας υπάρχουν εκμεταλλεύσιμα κοιτάσματα υδρογονανδράκων.

Η Τουρκία το 1986 υιοθέτησε θαλάσσια ζώνη εκμετάλλευσης στην Μαύρη θάλασσα και συμφώνησε αρχικά με την τότε Σοβιετική Ένωση και αργότερα με την Βουλγαρία και την Ρουμανία για τις επικαλυπτόμενες περιοχές χρησιμοποιώντας τη μέθοδο της «μέσης γραμμής». Η Τουρκία δεν έχει υπογράψει την σύμβαση του ΟΗΕ και αρνείται μέχρι σήμερα να προσχωρήσει στην νέα συνθήκη για το δίκαιο της θάλασσας που περιλαμβάνει και την ΑΟΖ, για ευνόητους λόγους. Συγχρόνως, όμως, αιτείται την είσοδο της στην Ε.Ε. η οποία έχει υπογράψει και επικυρώσει την ανωτέρω σύμβαση. Όσον αφορά δε την ΑΟΖ στο Αιγαίο εδώ και 25 χρόνια αρνείται να συζητήσει το θέμα. Ευρισκόμενοι μεταξύ των αντιφάσεων που προκύπτουν από τα ανωτέρω η Τουρκία δίνει μάχες χρησιμοποιώντας ουσιαστικά τη στρατιωτική της ισχύ μιας και είναι αποδυναμωμένη από νομικά επιχειρήματα. Ο υπουργός εξωτερικών της γείτονος Αχμέτ Νταβούτογλου μας εξηγεί : «Η βασική πηγή του προβλήματος στο Αιγαίο είναι η αγεφύρωτη αντίφαση μεταξύ της γεωλογικής και γεωπολιτικής πραγματικότητας και του ισχύοντος καθεστώτος. Το γεγονός ότι τα νησιά του Αιγαίου είναι φυσική προέκταση της γεωλογικής δομής της χερσονήσου της Μικράς Ασίας και το ότι ο πολιτικός διαχωρισμός που έχει προκύψει, σε αντίθεση με τις γεωπολιτικές αναγκαιότητες με τις διεθνείς συνθήκες, έχει προσκυρωθεί υπέρ της Ελλάδας, παρέχουν το κατάλληλο έδαφος για να αναφύονται διάφορα ζητήματα…». Κατά την πρόσφατη δε επίσκεψη του στη Θράκη αφού μας «έκανε τη χάρη» να αναγνωρίσει ότι το Καστελόριζο είναι ελληνικό νησί, στη συνέχεια μας είπε ότι δεν ανήκει στο Αιγαίο αλλά στη Μεσόγειο θάλασσα, υπονοώντας ότι δεν προσμετράται σ’ ένα «πακέτο» λύσης για το Αιγαίο και προφανώς ούτε στον καθορισμό της ελληνικής ΑΟΖ (κατά συνέπεια η Τουρκία έχει ΑΟΖ η οποία παρεμβάλλεται μεταξύ της ανύπαρκτης προς το παρόν ελληνικής αφού δεν έχει ανακηρυχθεί – και της κυπριακής και συνορεύει με την αιγυπτιακή). Είναι αντιληπτή η εξαιρετική σημασία του Καστελόριζου για την Ελλάδα, μιας και ενοποιεί τις ΑΟΖ Ελλάδας – Κύπρου με ό,τι αυτό συνεπάγεται.

Η θεωρία των Τούρκων όμως γίνεται πράξη, στοχεύοντας ξεκάθαρα στην ανατροπή του καθεστώτος στο Αιγαίο όπως διαχρονικά, μεθοδικά και στοχευμένα επιδιώκουν οι γείτονες. Έτσι είχαμε το σημαντικό γεγονός που ξεκίνησε την 12η Μαρτίου, το οποίο πέρασε στα ψιλά των ειδήσεων και αξίζει να δούμε αναλυτικά: ένα ιταλικό σκάφος το OGS-Explora είχε μισθωθεί από το Ισραήλ με σκοπό την εκτέλεση υποθαλάσσιων ερευνών εντός της ελληνικής και κυπριακής ΑΟΖ πριν την πόντιση καλωδίων οπτικών ινών που θα συνέδεε το Ισραήλ με την Ιταλία. Το πλοίο είχε ζητήσει «άδεια» από τις ελληνικές αρχές οι οποίες εξέδωσαν την σχετική ΝΑVΤΕΧ στις 11 Μαρτίου. Όταν το ιταλικό σκάφος βρισκόταν σε απόσταση 78 ν.μ. περίπου από το ΝΑ άκρο της Κρήτης (σαφώς δηλαδή εντός της ελληνικής ΑΟΖ) εμφανίστηκε τουρκικό πολεμικό πλοίο (η κορβέτα «Bandirma») το οποίο ανάγκασε το ιταλικό σκάφος να διακόψει τις μετρήσεις με την αιτιολογία ότι βρίσκεται παράνομα (χωρίς άδεια) εντός της τουρκικής ΑΟΖ. Με τη συνοδεία των Τούρκων το ιταλικό σκάφος γύρισε πίσω και εντός της κυπριακής ΑΟΖ το τουρκικό πολεμικό απομακρύνθηκε. Όπως έγραψαν οι ελληνικές εφημερίδες οι Ιταλοί (προφανώς για να κάνουν τη δουλειά τους) ζήτησαν και πήραν «άδεια» από τις τουρκικές αρχές οι οποίες ως «αφεντικά» στην περιοχή εξέδωσαν και NAVTEX (206/11) για έρευνες του ιταλικού πλοίου σε περιοχές εντός της ελληνικής ΑΟΖ νοτίως της Καρπάθου από 22-24 Μαρτίου. Η τουρκική ενέργεια προκάλεσε την ελληνική αντίδραση (διάβημα – διαμαρτυρία του Υπ. Εξ.!!) αλλά και την ισραηλινή.

Πρέπει να επισημάνουμε ότι προφανώς τα τουρκικά πολεμικά πλοία περιπολούν βάσει σχεδίου στη περιοχή, με σκοπό να αποτραπεί οποιαδήποτε παρουσία τρίτων χωρίς άδεια από την Άγκυρα. Επιπλέον, παρότι παραδόξως οι Τούρκοι αναφέρθηκαν στην ΑΟΖ, μιας και δεν έχουν υπογράψει την συνθήκη του 1982, έδωσαν το στίγμα των διεκδικήσεών τους καθιστώντας σαφές ότι δεν υπάρχει συνέχεια μεταξύ των ΑΟΖ Ελλάδος, Κύπρου και Ισραήλ (εξαιρούν δηλαδή το Καστελόριζο). Εν κατακλείδι, έχουμε αναβάθμιση της τουρκικής αξίωσης επί των ελληνικών χωρικών υδάτων, έχουμε την προσπάθεια επιβολής συνδιοίκησης στην περιοχή νοτίως του Καστελόριζου και της Καρπάθου, έχουμε επιβεβαίωση του τούρκικού casus belli έναντι της Ελλάδος. Οι Τούρκοι καθημερινά αποθρασύνονται και επιβάλλουν νέα τετελεσμένα σε βάρος της εθνικής μας κυριαρχίας. Η Τουρκία ασκεί πιέσεις στην Αίγυπτο για το πάγωμα της διμερούς συμφωνίας οριοθέτησης ΑΟΖ με την Κύπρο, ενώ την πιέζει και για να αναγνωρίσει τον ισχυρισμό ότι η τουρκική ΑΟΖ προεκτείνεται μέχρι των ορίων της αιγυπτιακής. Έντονη υπήρξε επίσης η αντίδραση των γειτόνων – επίσημη διαμαρτυρία προς τον πρέσβη του Ισραήλ στην Άγκυρα – στην συμφωνία καθορισμού των ορίων της ΑΟΖ μεταξύ Κύπρου και Ισραήλ που υπογράφτηκε πρόσφατα. Έλαβαν βέβαια, την εξής ανεπίσημη απάντηση από το Τελ Αβίβ :«Οι Τούρκοι επιδεικνύουν έναν θλιβερό κυνισμό καταγγέλοντας την συμφωνία μας με την Κύπρο, με επιχείρημα το γεγονός ότι κατέχουν το βόρειο τμήμα του νησιού». Ας σημειωθεί ότι η Κύπρος συμφώνησε με το Ισραήλ για την ΑΟΖ παρά τις έντονες απειλές της Τουρκίας!

Η συμφωνία μεταξύ Κύπρου και Ισραήλ προβλέπει την ταυτόχρονη από κοινού εκμετάλλευση κοιτάσματος των περίπου 300 δις κ.μ. φυσικού αερίου (πλην του πετρελαίου που βρίσκεται σε μεγαλύτερα βάθη) στην περιοχή που χαρτογραφήθηκε από την Noble Energy Inc Operator και βρίσκεται ακριβώς πάνω στην οριογραμμή των ΑΟΖ των δύο χωρών (στο «οικόπεδο» 12 της Κύπρου, όπως λέγεται πλέον). Η συμφωνία για την ενοποίηση εκμετάλλευσης των κοιτασμάτων (Unitiration Agreement) έχει ολοκληρωθεί και πολύ σύντομα αναμένεται η υπογραφή της ενώ η πρώτη διερευνητική κοινή γεώτρηση – με εξασφαλισμένη επιτυχία - θα γίνει μέσα στο 2011. Το ενδιαφέρον των ξένων είναι τεράστιο γι’ αυτό και είδαμε ισχυρούς ηγέτες στην Κύπρο (Μεντβέντεφ, Μέρκελ). Η αυτονόητη, τεράστια γεωστρατηγική σημασία των εξελίξεων για την Ελλάδα, ενισχύεται από το γεγονός, ότι συμφωνίες σαν την ανωτέρω, σε συγκεκριμένες συνθήκες προβλέπουν συνήθως από κοινού (δηλ. από Κύπρο και Ισραήλ επί τω προκειμένω) προστασία πολιτική και στρατιωτική των εγκαταστάσεων άντλησης.

Ποια είναι όμως η στάση της Ελλάδος στα θέματα του Αιγαίου από την μεταπολίτευση μέχρι σήμερα; Δυστυχώς η εικόνα προκαλεί οργή και θλίψη. Η επικρατούσα πολιτική είναι αυτή του κατευνασμού με κάθε τρόπο της Τουρκίας, έστω κι αν συμπεριλαμβάνονται σε αυτόν, ανεπίτρεπτες υποχωρήσεις, έως και απεμπόληση, των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων. Της Τουρκίας της οποίας η συμπεριφορά, βρίθει προκλητικών αλλά και επιθετικών ενεργειών και σαφώς πόρρω απέχει από τον σεβασμό στο διεθνές δίκαιο. Σημειώνω επιγραμματικά:

α) Δεν έγιναν ουσιαστικά γεωτρήσεις στο Αιγαίο όλα αυτά τα χρόνια στα πλαίσια αυτής της πολιτικής.

β) Ο κ. Ν. Ρολάνδης, πρώην υπουργός της Κύπρου, σε τηλεοπτική εκπομπή στο ΡΙΚ1 αποκάλυψε πρόσφατα, ότι το 2003 το ελληνικό ΥΠ.ΕΞ., επικεφαλής του οποίου ήταν τότε ο σημερινός πρωθυπουργός, ζήτησε από την Κύπρο να αλλάξει την συμφωνία που είχε συνάψει με την Αίγυπτο – λίγο πριν αυτή υπογραφεί – σχετικά με τον καθορισμό της ΑΟΖ. Η συμφωνία προέβλεπε ότι η διαχωριστική γραμμή, εκτεινόταν ακριβώς μέχρι το σημείο που αρχίζει η ελληνική ΑΟΖ αν υπολογιστεί σε αυτή το Καστελόριζο. Η Ελλάδα παρενέβη ζητώντας μετατόπιση της οριογραμμής 15 χμ. ανατολικά για να μην δημιουργηθούν επιπλοκές με τις γειτονικές χώρες!! (Δηλαδή μόνοι μας εξαιρέσαμε την επίμαχη σήμερα περιοχή για την οποία, τότε η Αίγυπτος είχε συμφωνήσει ότι ανήκει στην ελληνική ΑΟΖ!!).

γ) Η Ελλάδα με πρωθυπουργό τον κ. Καραμανλή δεν ανταποκρίθηκε στο αίτημα της Κύπρου για την σύναψη συμφωνίας οριοθέτησης ΑΟΖ.

Τα φοβικά σύνδρομα έναντι της Τουρκίας, η ανικανότητα ή μήπως οι έξωθεν εντολές επικράτησαν σε αυτές τις τραγικές για τα ελληνικά συμφέροντα αποφάσεις. Το προαναφερθέν περιστατικό με το ιταλικό πλοίο, οι συνεχείς παραβιάσεις ελληνικού χώρου, οι υπερπτήσεις τουρκικών μαχητικών επάνω από κατοικημένα ελληνικά νησιά και πλείστα άλλα, είναι οι πικροί καρποί που δρέπουμε λόγω της πολιτικής μας.

Φτάσαμε στο σήμερα όπου οι εξελίξεις στις γειτονικές αραβικές χώρες, η ρήξη στις σχέσεις Τουρκίας – Ισραήλ, τα τεράστια – σύμφωνα με τις αρχικές εκτιμήσεις – κοιτάσματα υδρογονανθράκων καθώς και τα προαναφερθέντα, κάνουν προφανές ότι αναμένονται ραγδαίες εξελίξεις στην περιοχή μιας και οι γεωστρατηγικές ισορροπίες μεταβάλλονται. Σήμερα επιβάλλεται να σταματήσουμε την προαναφερθείσα πολιτική της συνεχούς υποχωρητικότητας έναντι της Τουρκίας, η οποία συνοδεύεται από συνεχείς διαπραγματεύσεις και τίποτα ουσιώδες δεν έχει αποδώσει (μετά από 50 και πλέον επαφές μεταξύ των πρέσβεων των δύο χωρών). Η Τουρκία συνεχώς αποθρασύνεται βλέποντας τη δική μας υποχωρητικότητα, εγείρει νέες διεκδικήσεις και τις προωθεί με όλους τους τρόπους, ώστε να εμποδίσει την Ελλάδα να ασκήσει τα δικαιώματά της, τα οποία απορρέουν από το διεθνές δίκαιο, ανατρέποντας ουσιαστικά το καθεστώς στο Αιγαίο.

Είναι ηλίου φαεινότερο ότι η Ελλάδα πρέπει άμεσα να προχωρήσει στην ανακήρυξη της ΑΟΖ. Ο καθορισμός της, έχει τεράστια σημασία όχι μόνο οικονομική αλλά και γεωπολιτική για την χώρα μας. Τα ακριτικά μας νησιά, όλα ανεξαιρέτως μπορούν να γίνουν πόλοι έλξης μέσα στην ευρύτατη ελληνική ΑΟΖ και να μας δώσουν συγκριτικό γεωστρατηγικό πλεονέκτημα στην περιοχή. Η αποφασιστική αυτή ενέργεια θα στείλει σαφές μήνυμα προς όλους, συμπεριλαμβανομένων των δανειστών της χώρας και του διεθνούς κερδοσκοπικού κεφαλαίου, ότι η χώρα έχει δυνατότητες, ότι είμαστε έτοιμοι να διεκδικήσουμε τα δικαιώματά μας και να εκμεταλλευτούμε τον ορυκτό πλούτο της χώρας μας. Συνάμα, σύμφωνα με τους ειδικούς, με τον τρόπο αυτό ξεπερνούμε τόσο το ζήτημα οριοθέτησης της υφαλοκρηπίδας, όσο και του cassus belli που θέτει η Τουρκία σε ενδεχόμενη επέκταση των χωρικών υδάτων στα 12 μίλια. Στη συνέχεια, μετά την ανακήρυξη, μιας και το θέμα δεν είναι αποκλειστικά διμερές, η Ελλάδα έχει τη δυνατότητα να διαπραγματευτεί με τις γειτονικές χώρες, επιτυγχάνοντας συμφωνίες. Αργότερα και βάσει των αποτελεσμάτων μπορεί να διαπραγματευτεί με την Τουρκία. Οι χειρισμοί αυτοί εντάσσονται στο πλαίσιο μιας άλλης εξωτερικής πολιτικής, της πολιτικής ενός κυρίαρχου κράτους που συμπεριλαμβάνει ενημέρωση των συμμάχων, νέες συμμαχίες με γνώμονα το όφελος της χώρας αλλά και αποτρεπτική στρατηγική. Η πολιτική όμως αυτή απαιτεί μελετημένες κινήσεις, θάρρος και αποφασιστικότητα – όχι παλικαρισμούς – από πολιτικούς, οι οποίοι ενδιαφέρονται πρώτιστα για τα συμφέροντα της χώρας τους. Οι πολιτικοί της εθνικής υποτέλειας, του αμοραλισμού, οι φοβισμένοι εντολοδόχοι τους οποίους κατά κόρον παράγει και προάγει το σαθρό και διαβρωμένο από ποικίλα σκάνδαλα και συμφέροντα πολιτικό μας σύστημα, προφανώς δεν έχουν τέτοια αποστολή.

Τρανή απόδειξη όσα συνέβησαν πρόσφατα στο ΥΠ.ΕΞ. Στις 14/07/10 εκπρόσωπος του ελληνικού ΥΠ.ΕΞ δήλωσε ότι ο καθορισμός ΑΟΖ αποτελεί προτεραιότητα της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής (οι Τούρκοι τότε έστειλαν δυο ωκεανογραφικά πλοία ερευνών στο Αιγαίο εντός της ελληνικής – εννοείται – υφαλοκρηπίδας). Πρόσφατα, ο πρώην πλέον, υπ. εξωτερικών

κ. Δρούτσας παραδέχτηκε ότι δεν άσκησε το διεθνές δικαίωμα της χώρας (ήταν άραγε τσιφλίκι του;) όχι μόνο διότι θεώρησε ότι δεν ήταν η κατάλληλη στιγμή, άλλα διότι κάτι τέτοιο θα ενοχλούσε την Τουρκία, ενώ χαρακτήρισε το θέμα της ΑΟΖ ως «μόδα». «Η υποτίμηση δημοσίως της ΑΟΖ ως «μόδα» σημαίνει βαθιά υποτίμηση του θεμελίου της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής που είναι το διεθνές δίκαιο», επισημαίνουν σοβαροί αναλυτές. Η παραίτησή μας από τα κυριαρχικά μας δικαιώματα είναι αυτό ακριβώς που επιδιώκουν οι Τούρκοι. Εντάσσεται άραγε κι αυτή στο πλαίσιο των απαραδεκτών δηλώσεων του αντιπροέδρου της κυβέρνησης «όποιος έχει χρέη δεν μπορεί να διαπραγματευτεί»; Περιγραφή της τραγικής, για τα ελληνικά συμφέροντα, κατάστασης που επικρατεί στην εξωτερική μας πολιτική έκανε στις 14/05/2011 ένας καθ’ ύλην αρμόδιος. Ένας πρέσβης, ο πρόεδρος της ένωσης διπλωματικών υπαλλήλων σε επιστολή – καταπέλτη, αφού κατηγορεί την ηγεσία του ΥΠ.ΕΞ και τον πρωθυπουργό ότι «επέλεξε την οδό των ανομολόγητων χειρισμών σε καίρια εθνικά θέματα από παραθεσμικούς μηχανισμούς, προφανώς όχι με το αζημίωτο», επισημαίνει ότι ως αποτέλεσμα «η χώρα βιώνει άμεσα τις οδυνηρές και καταστροφικές συνέπειες της διπλωματικής και οικονομικής διαπραγματευτικής ανικανότητας των κυβερνώντων» και συνεχίζει «κατά παραγγελίαν απόντες από τις εξελίξεις, με απαξιωμένη τη θεσμική υποχρέωση λόγου και πρότασης, οι Έλληνες διπλωμάτες δεν αξιοποιούμαστε ούτε ως εναργείς φορείς εθνικών αντιλόγων στη διεθνή διαπόμπευση της χώρας…»

Ως πότε άραγε θα εκλέγει και θα ανέχεται ο ελληνικός λαός τέτοιους πολιτικούς; Θα παραμείνει η πατρίδα μας δειλός, μοιραίος και άβουλος θεατής των εξελίξεων ή θα αξιοποιήσει την ευκαιρία που της δίνεται, για να ανακάμψει εθνικά, άρα και οικονομικά σε καιρούς μνημονίου;

Μιχάλης Ηλιάδης
Source : antibaro.gr

Τρίτη 5 Ιουλίου 2011

Ο ρόλος των ΜΚΟ στο ενεργειακό παιχνίδι

Αναμενόμενη ήταν στους κυβερνητικούς κύκλους της Κύπρου η πρόσφατη επέμβαση δύο διεθνών οικολογικών ΜΚΟ
Picture 0 for Οι ΜΚΟ και το παιχνίδι των γεωτρήσεων στην Κύπρο
Αναμενόμενη ήταν στους κυβερνητικούς κύκλους της Κύπρου η πρόσφατη επέμβαση δύο διεθνών οικολογικών ΜΚΟ, των WWF και Oceana, η μία των οποίων από την αρχή των συζητήσεων για τις γεωτρήσεις στην κυπριακή ΑΟΖ, δημιουργεί προβλήματα, επικαλούμενη περιβαλλοντικά ζητήματα.

Η εφημερίδα της Λευκωσίας «Πολίτης», πληροφορήθηκε από κυβερνητικές πηγές της Κύπρου, ότι τουλάχιστον η μία εκ των δύο μη κυβερνητικών οργανώσεων συνδέεται με την τουρκική Κυβέρνηση (γι’ αυτόν τον λόγο άλλωστε περίμεναν αντιδράσεις οι Κύπριοι).

Η εφημερίδα έβαλε τίτλο στο σχετικό ρεπορτάζ: «Αγάπησαν τον Ερατοσθένη!». Δεν πρόκειται για τον αρχαίο Έλληνα φιλόσοφο, αλλά για την υποθαλάσσια οροσειρά του «Ερατοσθένη», που βρίσκεται περίπου 100 χλμ. νότια της δυτικής Κύπρου και βόρεια του Δέλτα του Νείλου. Πρόκειται για έναν τεράστιο, βυθισμένο ορεινό όγκο, περίπου 120 χλμ. μήκους και 80 χλμ. πλάτους. Η κορυφή του βρίσκεται σε βάθος 700 μ. και υψώνεται 2.000 μ. πάνω από τον βυθό. Στο υποθαλάσσιο βουνό υπάρχουν σπάνια είδη κοραλλιών. Η περιοχή είναι επίσης σημαντική για τις φάλαινες και τα δελφίνια, περιλαμβανομένων των φυσητήρων, των πτεροφαλαινών, των ζωνοδέλφινων και των ρινοδέλφινων. Η μορφή της οροσειράς εκτιμάται ότι αναδύθηκε πριν από 5 με 7 εκατομμύρια χρόνια

Η εκπρόσωπος της WWF, κ. Σουζάνα Σέινζ Τραπάγκα, υποστηρίζει ότι «η κυπριακή Κυβέρνηση θα πρέπει να σεβαστεί τους διεθνείς κανονισμούς και να κάνει ότι είναι απαραίτητο για να τηρηθούν τα όσα προβλέπονται στις συμβάσεις σχετικά με τις γεωτρήσεις και την προστασία του περιβάλλοντος της θάλασσας».

Από την πλευρά του, ο εκπρόσωπος της Oceana, κ. Νίκολας Φορμιέρ, ανέφερε ότι «κάθε ενέργεια που βάζει σε κίνδυνο το περιβάλλον της περιοχής αποτελεί παραβίαση του διεθνούς δικαίου». Πρόσθεσε επίσης ότι «οι επιπτώσεις από ένα πιθανό ατύχημα παρόμοιο με αυτό στον Κόλπο του Μεξικού θα ήταν καταστροφικές για μία κλειστή περιοχή όπως αυτήν της Μεσογείου».

Ο ρόλος πολλών ΜΚΟ, δήθεν με οικολογικά ενδιαφέροντα, είναι γνωστός ανά την υφήλιο.
Επιστρατεύονται για να υπηρετήσουν αλλότρια συμφέροντα και δεν είναι λίγες οι φορές που ματαιώνονται επενδύσεις, διότι ανταγωνίστριες εταιρίες προσλαμβάνουν «ευαίσθητους», οι οποίοι με πρόσχημα την προστασία του περιβάλλοντος εκτελούν τις εντολές του εργοδότη τους. Οι ίδιες υπηρεσίες τίθενται και στη διάθεση ξένων κρατών. Η περίπτωση των «οικολογικά ευαίσθητων» οδηγεί σε ματαίωση του αγωγού Πύργου-Αλεξανδρούπολης.

Ο Κύπριος υπουργός Εμπορίου, κ. Αντώνης Πασχαλίδης, διαβεβαίωσε στον «Πολίτη», ότι «οι γεωτρήσεις που θα γίνουν δεν εμπίπτουν στην προστατευόμενη περιοχή». Σημείωσε επίσης πως «η Κύπρος είναι από τις λίγες χώρες που έχουν κάνει περιβαλλοντική μελέτη για τις γεωτρήσεις». Όπως είπε χαρακτηριστικά, «η κυπριακή Κυβέρνηση δίνει περισσότερη σημασία στο περιβάλλον της Κύπρου από οποιαδήποτε ξένη χώρα ή οργάνωση».

Οι δυο λέξεις «ξένη χώρα», έστειλαν το μήνυμα ότι οι Κύπριοι γνωρίζουν πως η προσπάθεια των Τούρκων να σταματήσουν οι γεωτρήσεις θα είναι συνεχής. Αυτό δεν θα το πετύχουν, αλλά είναι ενδεχόμενο να δεχθεί το Ισραήλ και τη συμμετοχή τουρκικών εταιριών στην επιχείρηση (άλλωστε, ισραηλιτικών συμφερόντων είναι κι αυτές). Το πιθανότερο είναι μα μείνει η Ελλάδα έξω από την ισραηλινοκυπριακή εκμετάλλευση, διότι οι τελευταίες πληροφορίες αναφέρουν πως οι Ισραηλινοί μάλλον θα επιλέξουν την υγροποίηση του φυσικού αερίου και τη μεταφορά του με πλοία, εγκαταλείποντας την ιδέα του αγωγού προς τα ελληνικά παράλια, κυρίως διότι δεν παρέχει αρκετή ασφάλεια ως στόχος τρομοκρατικών επιθέσεων.

Άλλο θέμα είναι βέβαια, η ενδεχόμενη ελληνοϊσραηλινή εκμετάλλευση των πηγών ενέργειας που βρίσκονται στην ελληνική ΑΟΖ, όταν και αν βρεθούν Έλληνες πολιτικοί που θα απαλλαγούν από το κομματικό συμφέρον τους και θα ενσκύψουν στα θέματα εξωτερικής πολιτικής, που δεν θα ωφελούν μόνον εξωθεσμικά κέντρα.
 Source : voria.gr

Δευτέρα 4 Ιουλίου 2011

Πολεμικές αποζημιώσεις δεν χρωστούν μόνο οι Γερμανοί

"Εκεί που μάς χρωστάγαν μας πήραν και  το βόδι." Ποτέ άλλοτε δεν ήταν τόσο επίκαιρη αυτή η φράση όσο στις μέρες της κρίσης που διανύει η χώρα. Εγκληματικές αμέλειες στέρησαν την Ελλάδα από αποζημιώσεις που δικαιούτο για τις υλικές και ανθρώπινες καταστροφές της περιόδου 1940 - 1944. Υπόλογοι αυτών των καταστροφών είναι οι χώρες του πρώην Αξονα, Γερμανία, Ιταλία και Βουλγαρία καθώς και η τότε σύμμαχός τους Αλβανία. 
 Να θυμίσουμε ότι οι εθνικιστές Αλβανοί που βάζουν το " τσάμικο" ζήτημα ως θέμα αποζημίωσης, επιστροφής των περιουσιών και απόδοσης της ελληνικής ιθαγένειας, είναι οι απόγονοι των Τσάμηδων που συνεργάστηκαν με τις γερμανικές και ιταλικές δυνάμεις κατοχής και συγκρότησαν την το «Αλβανικό Σύστημα Πολιτικής Διοικήσεως» με 14 Τάγματα έχοντας ως κύριο στόχο τους την εξολόθρευση του ελληνικού πληθυσμού στην περιοχή της Ηπείρου. Τραγικό αποτέλεσμα,  ο θάνατος πολλών Ελλήνων, η πυρπόληση 25.000 σπιτιών, η ερήμωση 243 χωριών, η δημιουργία 100.000 Ελλήνων προσφύγων.
Το δίτομο έργο του Χέρμαν Φρανκ Μάγερ Αιματοβαμμένο εντελβάις φέρνει στο φως τις αγριότητες επίλεκτων σωμάτων του γερμανικού στρατού στην περίοδο της Κατοχής.
Πριν από 70 χρόνια, την 1η Σεπτεμβρίου του 1939, καθισμένος σε ένα μπαρ της 51ης οδού στο Μανχάταν της Νέας Υόρκης, ο ποιητής Γ.Χ. Οντεν αισθάνθηκε την οσμή του επερχόμενου θανάτου. Ήταν η ημέρα που ξεκινούσε ο Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος. Έπειτα από έξι χρόνια, με τη λήξη του, η ανθρωπότητα θα μετρούσε 50 εκατομμύρια νεκρούς. Τι συνέβη στο Λιντς της Αυστρίας και ποια τεράστια εικόνα δημιούργησε εκείνον τον «ψυχοπαθή θεό», όπως ονομάζει τον Χίτλερ ο ποιητής; Επτά δεκαετίες αργότερα ακόμη έρχονται στο φως στοιχεία για την εποχή, τα οποία παρέμειναν ανεξερεύνητα στα αρχεία. Και τα περισσότερα φυσικά αναφέρονται στην Ευρώπη.

Για τον βαρύ φόρο αίματος που πλήρωσε η χώρα μας τόσο κατά τη διάρκεια του πολέμου όσο και στην περίοδο της γερμανοϊταλικής και βουλγαρικής Κατοχής και του Εμφυλίου που ακολούθησε έχουν γραφτεί χιλιάδες σελίδες, σε σημείο που να είναι βέβαιος κανείς ότι δεν υπάρχει καμιά αφώτιστη πλευρά και τίποτε που να μην έχει ειπωθεί.

Ωστόσο το δίτομο έργο του Χέρμαν Φρανκ Μάγερ Αιματοβαμμένο εντελβάις που κυκλοφόρησε εφέτος μας διαψεύδει – κι ευτυχώς. Πέραν των νέων πεδίων και της πληθώρας των στοιχείων που προσκομίζει στην ιστορική έρευνα, καθιστά προφανές, μέσω των τεκμηριωμένων πληροφοριών που περιέχει, αυτό στο οποίο οφείλεται το αίσθημα ενοχής της μεταπολεμικής Γερμανίας, δηλαδή η συλλογική ευθύνη για τα ναζιστικά εγκλήματα, κάτι παρόμοιο θα λέγαμε με το προπατορικό αμάρτημα. Ο Μάγερ αποδεικνύει ότι το σύνολο του ναζιστικού στρατιωτικού μηχανισμού συμμετείχε στα εγκλήματα, ότι δεν ήταν μόνο- ή κυρίως- τα Ες Ες που τα διέπραξαν και ότι ακόμη και επίλεκτα σώματα φημισμένα για τη στρατιωτική τους ηθική βαρύνονται με εγκληματικές πράξεις απίστευτης βαρβαρότητας. Αποφάσισε λοιπόν να καταγράψει την ιστορία της 1ης Ορεινής Μεραρχίας και του 22ου Ορεινού Σώματος Στρατού, αναφερόμενος εκτενώς στην εγκληματική τους δράση στην Ελλάδα από το 1943 ως το 1944.

Ιστορικός από σύμπτωση

Ο Χανς Φρανκ Μάγερ δεν ήταν επαγγελματίας ιστορικός. Στέλεχος της αυτοκινητοβιομηχανίας, ενεπλάκη από σύμπτωση στα θέματα της ιστορικής έρευνας. Ο πατέρας του, έφεδρος αξιωματικός του γερμανικού στρατού που εργαζόταν στην επιμελητεία των στρατιωτικών σιδηροδρόμων της Βέρμαχτ, ήλθε στην Ελλάδα για να συντηρήσει το σιδηροδρομικό δίκτυο. Τον Νοέμβριο του 1942 έλαβε τη διαταγή να επισκευάσει τη γέφυρα του Γοργοποτάμου που νωρίτερα είχαν ανατινάξει οι δυνάμεις της ελληνικής Αντίστασης σε συνεργασία με τους Βρετανούς. Τον συνέλαβε ο ΕΛΑΣ, τον πέρασε από λαϊκό δικαστήριο στην Κολοκυθιά της Σπερχειάδας και μαζί με άλλους 30 γερμανούς στρατιώτες και την αυστριακή διερμηνέα Τρουθ Ρανβάιν εκτελέστηκε στο νεκροταφείο του χωριού.

Χρόνια αργότερα ο γιος του θέλησε να μάθει τι ακριβώς είχε συμβεί στον πατέρα του, ο οποίος επισήμως ως τότε εθεωρείτο αγνοούμενος. Οταν ανακάλυψε την αλήθεια, βρήκε τον τάφο του και μετέφερε τα οστά του στη Γερμανία. Η έρευνα αυτή εν τούτοις υπήρξε αφορμή για μια άλλη μεγάλη έρευνα, η οποία αφορούσε τη δράση των δυνάμεων Κατοχής στην Ελλάδα και ειδικότερα της Βέρμαχτ. Αυτή διήρκεσε ως το τέλος της ζωής του Μάγερ. Καρπός της υπήρξαν βιβλία εξόχως σημαντικά για την περίοδο, όπως Η αναζήτηση. Ανθρώπινα πεπρωμένα στον ελληνικό εθνικοαπελευθερωτικό αγώνα, Η φρίκη του Κομμένου, το Από τη Βιέννη στα Καλάβρυτα, τα Αιματηρά ίχνη της 117ης μεραρχίας καταδρομών στη Σερβία και την Ελλάδα και, τέλος, το μνημειώδες δίτομο έργο Αιματοβαμμένο εντελβάις που δεν πρόλαβε να το δει τυπωμένο στα ελληνικά, αφού έπεσε θύμα τροχαίου δυστυχήματος στις 12 Απριλίου του 2009.

Για να ξεπεράσει την τραυματική εμπειρία από τον θάνατο του πατέρα του, ο Μάγερ έγραψε το βιβλίο Αναζήτηση.Ανθρώπινα πεπρωμένα στον ελληνικό εθνικοαπελευθερωτικό αγώνα 1941-1944.Το βιβλίο μεταφράστηκε και κυκλοφόρησε στα ελληνικά. Τότε, όμως, κάποιος ιερέας από το χωριό Κομμένο κοντά στην Αρτα, όπου στις 17 Αυγούστου του 1943 η Βέρμαχτ εκτέλεσε 317 αμάχους, ανάμεσα στους οποίους 172 γυναίκες, δύο ιερείς και 13 παιδιά μόλις ενός έτους, του έγραψε ότι οι γερμανοί στρατιώτες που τους σκότωσαν έφεραν στον σκούφο και στα μανίκια της στολής τους ως διακριτικό το άνθος του αλπικού φυτού εντελβάις. Εκείνη η επιστολή, όπως γράφει ο Μάγερ, υπήρξε η αφορμή για να ερευνήσει την ιστορία αυτού του επίλεκτου σώματος, οι απαρχές του οποίου βρίσκονται στον Πρώτο Παγκόσμιο πόλεμο.

Η δημιουργία της 1ης Ορεινής Μεραρχίας

Το 1914 το γερμανικό Ράιχ διαπίστωνε ότι επειδή δεν διέθετε επίλεκτες μονάδες- και μάλιστα ορεινές-, ικανές να πολεμήσουν εναντίων των γάλλων αλπινιστών, θα έπρεπε να δημιουργήσει ένα ειδικό σώμα που θα το αποτελούσαν οι καλύτεροι στρατιώτες άλλων μονάδων οι οποίοι είχαν διακριθεί στο Δυτικό Μέτωπο του πολέμου. Ετσι δημιούργησε το Σώμα των Αλπεων, το οποίο σημείωσε μεγάλες στρατιωτικές επιτυχίες. Δεκαοκτώ χρόνια αργότερα, όταν το Γ΄ Ράιχ έχτιζε τη Βέρμαχτ, αποφασίστηκε την 1η Ιουνίου του 1935 η δημιουργία μιας αντίστοιχης ορεινής ταξιαρχίας. Πρώτος διοικητής της ήταν ο 45χρονος συνταγματάρχης Λούντβιχ Κίμπλερ που την κατέστησε το πλέον επίλεκτο σώμα του γερμανικού στρατού. Η δράση της καθ΄ όλη τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου υπήρξε εντυπωσιακή, αφού συμμετείχε σε όλες σχεδόν τις μεγάλες επιχειρήσεις: Από την εισβολή στην Πολωνία και την επιχείρηση Μπαρμπαρόσα (την εισβολή εναντίον της Σοβιετικής Ενωσης) ως τις μάχες στο Χάρκοβο και την προέλαση στον Καύκασο. Οταν η δράση της 1ης Ορεινής Μεραρχίας τον Μάιο του 1943 μεταφέρθηκε στα Βαλκάνια, στη Γιουγκοσλαβία και κατόπιν στην Ελλάδα, ο πόλεμος για το Γ΄ Ράιχ φαινόταν χαμένος.

Το μεγαλύτερο μέρος του Αιματοβαμμένου εντελβάις καλύπτει μία και μόνη χρονιά, κατά την οποία η 1η Ορεινή Μεραρχία και το κατοπινό 22ο Ορεινό Σώμα Στρατού έδρασαν στην Ελλάδα, στην Ηπειρο κατ΄ εξοχήν αλλά και στην Κέρκυρα και στην Κεφαλλονιά, όπου διαπράχθηκε ένα από τα μεγαλύτερα εγκλήματα του πολέμου, η σφαγή των αιχμαλώτων του ιταλικού σώματος στρατού Ακουι.

Το ρατσιστικό δηλητήριο

Η πυκνότητα του βιβλίου είναι τέτοια που ο αναγνώστης χρειάζεται να το διαβάσει αργά και προσεκτικά, προκειμένου να μη χαθεί μέσα στη θάλασσα των πληροφοριών, των ονομάτων και των στατιστικών στοιχείων. Δεν υπάρχει ούτε μία πληροφορία που ο συγγραφέας να μην τη διασταυρώνει και να μην την ελέγχει εξονυχιστικά. Τεράστιος είναι αναπόφευκτα και ο όγκος των υποσημειώσεων. Η πολύχρονη και εξαντλητική έρευνα του Μάγερ στις αρχειακές πηγές δεν περιορίζεται φυσικά μόνο στα ελληνικά και γερμανικά αρχεία, αλλά επεκτείνεται και στα αντίστοιχα της Ιταλίας, της Μεγάλης Βρετανίας, της Ελβετίας και των ΗΠΑ. Πλουτίζεται ακόμη από πλήθος συνεντεύξεων, που όλες σχεδόν τις πήρε ο συγγραφέας από επιζώντες της εποχής. Απαντήσεις θα βρει κανείς και για τον αμφιλεγόμενο ρόλο του Ναπολέοντα Ζέρβα, όπως και για την εγκληματική δράση των Ταγμάτων Ασφαλείας, για τη συνεργασία των Τσάμηδων με τις κατοχικές δυνάμεις και τη συμμετοχή τους σε εκτελέσεις αμάχων στη Θεσπρωτία. Ακόμη, για τη συμμετοχή στα εγκλήματα- αν και σε περιορισμένη κλίμακα- των ιταλικών και βουλγαρικών δυνάμεων κατοχής. Χάρτες και πλήθος φωτογραφιών (πολλές από τις οποίες προέρχονται από τα αρχεία της Βέρμαχτ και ήταν άγνωστες ως σήμερα) συνοδεύουν αυτό το εξαίρετο δίτομο έργο. Ο Μάγερ δεν παραλείπει να παραθέσει χαρακτηριστικά αποσπάσματα από επιστολές ή αναφορές αξιωματικών της Βέρμαχτ, όπου διαπιστώνουμε σε ποιον βαθμό το δηλητήριο του ρατσισμού είχε διαποτίσει τον στρατό (όπως άλλωστε και τους πολίτες) της ναζιστικής Γερμανίας. Οσοι λοιπόν εκτελούσαν αμάχους δεν εφάρμοζαν απλώς διαταγές αλλά πίστευαν πως έτσι εξαφάνιζαν μιάσματα, υπανθρώπους, όντα που δεν είχαν το δικαίωμα, λόγω της εμφάνισης ή της συμπεριφοράς τους, να συγκαταλέγονται στα ανθρώπινα όντα. Υπάνθρωποι θεωρούνταν όχι μόνον οι ενήλικοι αλλά και τα παιδιά τους, σπορά δούλων που δεν άξιζε να καταλαμβάνουν χώρο σε τούτη τη γη.

Αξιοσημείωτα είναι όσα αναφέρει ο Μάγερ για τις απαιτήσεις των πολεμικών αποζημιώσεων της Ελλάδας, όπου γράφει ανάμεσα στα άλλα και τα εξής:«Οι ελληνικές απαιτήσεις για αποζημίωση των άμεσων και έμμεσων καταστροφών του πολέμου και κυρίως η απαίτηση επιστροφής του “δανείου” που είχε εκβιάσει η Βέρμαχτ από το ελληνικό Δημόσιο το 1942 για να καλύψει τα έξοδα της Κατοχής, εξαιρέθηκαν ρητά από τη συμφωνία του 1960(σ.σ.: η συμφωνία προέβλεπε την καταβολή συνολικά μόνο 115 εκατ. γερμανικών μάρκων).Σύμφωνα με τα σημερινά δεδομένα,και χωρίς να ληφθούν υπόψη οι τόκοι, η αξία του δανείου ανέρχεται σε πάνω από 5 δισ.ευρώ».

Ιδιαίτερα σημαντικά επίσης είναι τα συμπεράσματα που προκύπτουν σχετικά με τη μεταπολεμική «τύχη» των πρωταγωνιστών. Στους περισσότερους (από τη γερμανική πλευρά) επιβλήθηκαν από μικρές ως «αστείες» ποινές- στη χώρα μας όμως υπήρξαν στελέχη των Ταγμάτων Ασφαλείας που όχι μόνο δεν τιμωρήθηκαν αλλά και «επιβραβεύτηκαν». Χαρακτηριστικό είναι το κεφάλαιο του δεύτερου τόμου το οποίο αναφέρεται στις εκτελέσεις ομήρων στο Αγρίνιο τον Απρίλιο και τον Ιούλιο του 1944. Υπεύθυνος για τις εκτελέσεις εκείνες ήταν ο διοικητής των Ταγμάτων Ασφαλείας Γεώργιος Τολιόπουλος, ο οποίος μετά τον πόλεμο σταδιοδρόμησε στον ελληνικό στρατό.«Μετά τον πόλεμο », γράφει ο Μάγερ,«ο Τολιόπουλος έκανε καριέρα στον ελληνικό στρατό. Στις 30 Μαΐου 1948, τη μέρα που προήχθη σε αντισυνταγματάρχη “λόγω των ηρωικών του πράξεων στο πεδίο της μάχης”, σταματά και η συγκάλυψη των δραστηριοτήτων του από το ΓΕΣ και ξαναρχίζουν οι εγγραφές στο μητρώο του. Η περίοδος από το 1939 ως το 1948 έμεινε για πάντα κενή. Εναν χρόνο αργότερα ακολούθησε η προαγωγή του σε συνταγματάρχη. Ο Τολιόπουλος πέθανε στις 7 Φεβρουαρίου 1962 σε στρατιωτικό νοσοκομείο της Αθήνας».

Η σφαγή των Ιταλών στην Κεφαλλονιά

ΠΟΛΛΟΙ ΑΠΟ ΕΚΕΙΝΟΥΣ που είδαν στον κινηματογράφο τη χολιγουντιανή τούρτα. Το μαντολίνο του λοχαγού Κορέλιδεν θα γνώριζαν τα πραγματικά περιστατικά που συνέβησαν στην Κεφαλλονιά το 1943 και ούτε θα έγιναν σοφότεροι βλέποντας την ταινία. Η ταινία, όμως, βοήθησε να γίνουν ευρύτερα γνωστά τα δραματικά περιστατικά πάνω στα οποία βασίστηκε, κι αυτά συνθέτουν ένα από τα μεγαλύτερα εγκλήματα τα οποία διαπράχθηκαν από τη Βέρμαχτ στη διάρκεια του πολέμου.Πάνω από 200 σελίδες αφιερώνει ο Μάγερ στο σχέδιο για τον λεγόμενο«αφοπλισμό του ιταλικού σώματος στρατού»που βρισκόταν στην Κέρκυρα και στην Κεφαλλονιά,όπου περιγράφει αναλυτικά το παρασκήνιο,τις κινήσεις των πρωταγωνιστών,το κλίμα της εποχής και την κατάσταση στο νησί.

Τον Ιούλιο του 1943 τα στρατεύματα των Συμμάχων (αγγλοαμερικανικά) αποβιβάστηκαν στην Ιταλία.Το μουσολινικό καθεστώς κατέρρευσε και στις 8 Σεπτεμβρίου της ίδιας χρονιάς η ιταλική κυβέρνηση του στρατάρχη Μπαντόλιο υπέγραψε συνθηκολόγηση με τους Συμμάχους. Ο Μπαντόλιο ωστόσο δεν κήρυξε ταυτοχρόνως πόλεμο εναντίον του Χίτλερ. Όταν στα τέλη του ίδιου μήνα οι άνδρες της ιταλικής μεραρχίας Ακουι που έδρευε στην Κεφαλλονιά αρνήθηκαν να παραδώσουν τα όπλα στους Γερμανούς,ο Χίτλερ διέταξε τη Βέρμαχτ να εξοντώσει τους «προδότες».Οι Γερμανοί,αν και όχι εύκολα, συνέτριψαν την αντίσταση των Ιταλών,οι οποίοι δεν είχαν αεροπορική κάλυψη.Ο τελικός απολογισμός υπήρξε τραγικός.Στα πεδία των μαχών έχασαν τη ζωή τους 1.315 Ιταλοί και 25 Σλοβένοι.Από αυτούς που παραδόθηκαν,οι Γερμανοί εκτέλεσαν 5.189,ενώ άλλοι 3.000 χάθηκαν στη θάλασσα.Ακόμη και σήμερα οι πληροφορίες για το πώς χάθηκαν αυτοί οι 3.000 άνδρες παραμένουν αντιφατικές.Βέβαιον είναι εν τούτοις ότι πολλά από τα πλοία όπου είχαν φορτωθεί έπεσαν πάνω σε νάρκες με τις οποίες ήταν γεμάτη η θάλασσα γύρω από τη νησί,ενώ μολονότι- όπως λέει ο Μάγερ- δεν έχει επιβεβαιωθεί,πολλούς από τους ναυαγούς οι Γερμανοί ενδέχεται να τους εκτέλεσαν με τα πολυβόλα.Βέβαιον επίσης είναι ότι πολλά από τα πτώματα των αιχμαλώτων που εκτελέστηκαν στην ξηρά οι Γερμανοί τα πέταξαν στη θάλασσα.Τα υπόλοιπα,όσα δεν τα πέταξαν σε ομαδικούς τάφους, τα άφησαν να σαπίζουν σε χαράδρες.«Πόσοι ακριβώς έχασαν τη ζωή τους δεν θα μπορέσει να διαπιστωθεί με βεβαιότητα ποτέ» καταλήγει ο Μάγερ.

Οταν ο " πάτος του βαρελιού" είναι τρύπιος

Τα χαμηλότερα έσοδα από άμεσους φόρους ως ποσοστό του ΑΕΠ έχει η Ελλάδα τις δύο τελευταίες δεκαετίες. Μόνο κατά το διάστημα 2005 - 2009 η μείωση των φορολογικών εσόδων ανήλθε στο 1,9% του ΑΕΠ, ποσοστό που ισοδυναμεί περίπου με 5 δισεκατομμύρια ευρώ και αποδίδεται στην αβελτηρία των εισπρακτικών μηχανισμών. Την ίδια στιγμή παραμένει άγνωστο το ποσό που δεν μπαίνει στα κρατικά ταμεία εξαιτίας της φοροδιαφυγής και της παραοικονομίας!
Σταθερά τις τελευταίες δύο δεκαετίες η Ελλάδα εμφανίζεται να έχει λιγότερα έσοδα από άμεσους φόρους κατά 30%-50% από τον μέσο όρο της Ευρώπης των 15, ως ποσοστό επί του ΑΕΠ. Το 2010, με τη χώρα να έχει μπει για τα καλά στην κρίση, η υστέρηση ήταν σημαντική ακόμα και σε σύγκριση με τις υπόλοιπες χώρες της ευρωπαϊκής περιφέρειας: στην Ελλάδα οι εισπράξεις από τη φορολόγηση του εισοδήματος και της περιουσίας έφτασαν το 7,6% του ΑΕΠ - επιδόσεις που παραπέμπουν σε επίπεδα προ του 1998. Το αντίστοιχο ποσό για την Ιρλανδία ανήλθε στο 10,7% του ΑΕΠ, για την Ισπανία στο 9,4% του ΑΕΠ και για την Πορτογαλία στο 8,9% του ΑΕΠ. Οι μόνες χώρες από την Ε.Ε. των «27» με μικρότερες εισπράξεις από τους άμεσους φόρους και από την Ελλάδα είναι αυτές του πρώην ανατολικού μπλοκ: Λετονία, Τσεχία, Πολωνία, Εσθονία, Ρουμανία, Σλοβακία, Βουλγαρία, Λιθουανία.
Ετσι, σε σχεδόν 5 δισεκατομμύρια ευρώ - όσο περίπου και το κενό στο Μεσοπρόθεσμο Πρόγραμμα για το οποίο ελήφθησαν σκληρά μέτρα - αποτιμάται η αβελτηρία των εισπρακτικών μηχανισμών από το 2005 έως και την αρχή της κρίσης το 2009, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις υπηρεσιακών πηγών του υπουργείου Οικονομικών.
Χαρακτηριστικό είναι το γεγονός ότι στο συγκεκριμένο χρονικό διάστημα τα έσοδα από άμεσους φόρους σημείωσαν πτώση 0,4% του ΑΕΠ, που αντιστοιχεί σε κάτι λιγότερο από ένα δισεκατομμύριο ευρώ. Επιπλέον 1,5 δισεκατομμύριο ευρώ υπολογίζονται οι απώλειες από τους έμμεσους φόρους. Και 2,5 δισ. περίπου εκτιμάται η πτώση εσόδων από κοινωνικές εισφορές. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, την ίδια περίοδο οι φορολογικοί συντελεστές σε κατανάλωση και εργασία παρουσίαζαν σημαντική αύξηση, ενώ μείωση καταγραφόταν στη φορολόγηση των εσόδων των επιχειρήσεων. Την ώρα μάλιστα που άλλες χώρες της ευρωζώνης αύξαναν τις εισφορές, η κυβέρνηση Καραμανλή τις μείωνε…
«Η υστέρηση των φορολογικών εσόδων, ιδιαίτερα του φόρου εισοδήματος, οφείλεται σε δύο βασικούς λόγους: ο πρώτος είναι ότι το φορολογικό σύστημα έχει οικοδομηθεί πάνω σε έναν πολύ υψηλό αριθμό απαλλαγών, εκπτώσεων και εξαιρέσεων που έχουν επιτύχει κατά καιρούς διάφορες ομάδες πίεσης και έχουν δεχτεί οι πολιτικές και υπηρεσιακές ηγεσίες. Κατά κανόνα, τέτοιου είδους ρυθμίσεις δεν είναι ούτε κοινωνικά δίκαιες ούτε οικονομικά αποτελεσματικές - αν και έχουν γίνει αποδεκτές με το σκεπτικό ότι αποσκοπούν σε αυτά ακριβώς τα πράγματα!», λέει στα «ΝΕΑ» ο καθηγητής Δημόσιας Οικονομικής του Παντείου Νίκος Καραβίτης. «Ο δεύτερος λόγος έχει να κάνει με την εσκεμμένη ανικανότητα του Δημοσίου να εισπράξει βεβαιωμένα έσοδα. Τόσο οι έλεγχοι εισοδημάτων όσο και η είσπραξη εσόδων περνούν μέσα από μια σειρά ρυθμίσεων, εξαιρέσεων, έλλειψης αυτοματισμών και πρακτικών διαφθοράς, αν μη τι άλλο τουλάχιστον με την ανοχή του κράτους. Δεν είναι τυχαίο ότι ούτε η πληροφορική έχει χρησιμοποιηθεί όπως θα έπρεπε ούτε ακολουθούμε συστήματα φορολογικής διοίκησης που στο εξωτερικό είναι κανόνας εδώ και δεκαετίες. Η κατάσταση αυτή έδειξε να αρχίζει να βελτιώνεται στο δεύτερο μισό της δεκαετίας του '90, αλλά δέκα χρόνια μετά καταφέραμε να κάνουμε καταστροφικά βήματα προς το χειρότερο, βοηθώντας έτσι να φτάσουμε στη σημερινή κατάσταση», συμπληρώνει ο καθηγητής.

ΜΕΙΩΣΗ 58%. Σύμφωνα με συνδικαλιστές εφοριακούς, κατά την περίοδο 2004-2009, με τον υπερδανεισμό των πολιτών και των επιχειρήσεων, τα φορολογικά έσοδα θα μπορούσαν να βρίσκονται σε πολύ υψηλότερα επίπεδα. Ωστόσο, στο συγκεκριμένο χρονικό διάστημα καταγράφηκε διαφορά - ρεκόρ δεκαετίας σε σχέση με τον μέσο όρο της Ε. Ε. των «15». Το 2007 με τους φορολογικούς συντελεστές σε κατανάλωση και εργασία να σημειώνουν άνοδο κατά 0,3 και 1,1 σε σχέση με το 2006, οι άμεσοι φόροι της Ελλάδας εμφανίζονταν μειωμένοι κατά 58% συγκριτικά με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. «Τώρα πια ο κόσμος δεν έχει για να δώσει», αναγνωρίζουν οι εφοριακοί.
Υπηρεσιακά στελέχη με βαθιά γνώση του συστήματος επισημαίνουν ότι για να λειτουργεί ο φοροεισπρακτικός μηχανισμός υπάρχουν τρεις προϋποθέσεις: πολιτική βούληση, ολοκληρωμένες υπηρεσίες χωρίς διαφθορά και με φορολογική δικαιοσύνη, και φορολογική συνείδηση των πολιτών. Χωρίς αυτά δεν γίνεται δουλειά, λένε.
«Ολοι θέλουν να πάνε στον έλεγχο, κανείς στην είσπραξη. Στον έλεγχο υπάρχουν τα δώρα - ακόμα και αν κάποιος κάνει σωστά τη δουλειά του, είναι έντιμος και δεν δέχεται μίζες, είναι πολύ πιθανό να δεχθεί κάποιο δώρο σε είδος», παραδέχεται στέλεχος του φοροεισπρακτικού μηχανισμού.
Source : TA NEA